QUY TRÌNH SẢN XUẤT TÔN MẠ KẼM ĐẠT TIÊU CHUẨN DIỄN RA NHƯ THẾ NÀO?

Tôn mạ kẽm là một trong những vật liệu thép được sử dụng phổ biến trong xây dựng, cơ khí, sản xuất công nghiệp và nhiều lĩnh vực khác nhờ khả năng chống ăn mòn và độ bền tương đối cao.

Tuy nhiên, chất lượng của tôn mạ kẽm không chỉ phụ thuộc vào lớp kẽm bên ngoài. Từ thép nền, quá trình làm sạch bề mặt, xử lý nhiệt, mạ kẽm, kiểm soát lớp mạ cho đến các bước kiểm tra cuối cùng đều ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sản phẩm. Vậy quy trình sản xuất tôn mạ kẽm đạt tiêu chuẩn diễn ra như thế nào? Hãy cùng Tiến Lợi Group tìm hiểu qua từng công đoạn.

                                                                    ẢNH 1: Quy trình sản xuất tôn mạ kẽm đạt tiêu chuẩn

1. Tôn mạ kẽm là gì?

Tôn mạ kẽm là sản phẩm thép dạng tấm hoặc cuộn được phủ một lớp kẽm trên bề mặt nhằm tăng khả năng bảo vệ thép nền trước tác động của môi trường.

Một phương pháp phổ biến đối với thép tấm/cuộn là mạ kẽm nhúng nóng liên tục (continuous hot-dip galvanizing). Thép nền được đưa qua dây chuyền xử lý bề mặt, sau đó đi qua bể kẽm nóng chảy để hình thành lớp phủ kẽm trên bề mặt.

Lớp kẽm có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ thép nền. Vì vậy, khi lựa chọn tôn mạ kẽm, không nên chỉ quan tâm đến tên sản phẩm mà cần xem xét đồng thời:

• Mác/cấp thép.
• Độ dày thép nền.
• Khối lượng hoặc độ dày lớp mạ.
• Cơ tính của vật liệu.
• Kích thước, quy cách sản phẩm.
• Tiêu chuẩn áp dụng.
• Kết quả kiểm tra và hồ sơ chất lượng.

                                                             ẢNH 2: Cấu tạo lớp mạ kẽm trên thép nền

2. Quy trình sản xuất tôn mạ kẽm gồm những bước nào?

Tùy dây chuyền, loại thép và yêu cầu sản phẩm, quy trình thực tế có thể có những khác biệt nhất định. Tuy nhiên, với dây chuyền mạ kẽm liên tục, có thể hình dung theo chuỗi cơ bản:

                                                      ẢNH 3 Các bước trong quy trình sản xuất tôn mạ kẽm

3. Bước 1: Chuẩn bị thép nền

Nguyên liệu ban đầu thường là thép cuộn cán nguội hoặc thép nền phù hợp với yêu cầu sản phẩm. Trước khi đưa vào dây chuyền mạ, thép nền cần được kiểm tra về:

• Mác thép.
• Độ dày.
• Chiều rộng.
• Bề mặt.
• Cơ tính.
• Quy cách cuộn.
• Hồ sơ chất lượng của nguyên liệu.

Đây là bước rất quan trọng vì lớp mạ kẽm không thể bù đắp cho một thép nền không phù hợp với mục đích sử dụng.

4. Bước 2: Làm sạch bề mặt thép

Để lớp kẽm bám tốt, bề mặt thép phải được làm sạch trước khi mạ. Trong quá trình cán và lưu kho, bề mặt thép có thể xuất hiện:

• Dầu cán.
• Bụi bẩn.
• Oxit.
• Tạp chất.
• Các chất bám trên bề mặt.

Dây chuyền sẽ sử dụng các công đoạn xử lý phù hợp để loại bỏ những yếu tố này. Vì sao làm sạch bề mặt quan trọng? Nếu bề mặt thép không được xử lý tốt, lớp kẽm có thể:

• Bám không đồng đều.
• Xuất hiện khuyết tật bề mặt.
• Ảnh hưởng đến độ ổn định của lớp phủ.
• Làm giảm hiệu quả bảo vệ thép nền.

5. Bước 3: Xử lý nhiệt và điều chỉnh tính chất thép

Ở các dây chuyền mạ kẽm liên tục, thép có thể đi qua công đoạn ủ (annealing) để điều chỉnh tổ chức và cơ tính theo yêu cầu của từng loại sản phẩm. Công đoạn này có ý nghĩa đối với những sản phẩm yêu cầu khả năng:

• Uốn.
• Tạo hình.
• Dập.
• Gia công cơ khí.
• Chịu tải.

Tùy cấp thép và tiêu chuẩn áp dụng, các yêu cầu về cơ tính sẽ khác nhau.

6. Bước 4: Mạ kẽm nhúng nóng

Đây là công đoạn quan trọng nhất của dây chuyền. Dải thép sau khi được xử lý bề mặt sẽ đi qua bể kẽm nóng chảy. Khi tiếp xúc với kẽm nóng chảy, trên bề mặt thép hình thành lớp phủ kẽm bảo vệ. Sau khi ra khỏi bể mạ, lượng kẽm trên bề mặt được kiểm soát để đạt mức yêu cầu.

=>> Lớp mạ kẽm có tác dụng gì?

- Kẽm giúp bảo vệ thép theo hai cơ chế chính:

- Bảo vệ hàng rào: Lớp kẽm tạo thành lớp ngăn cách giữa thép nền và môi trường bên ngoài.

- Bảo vệ điện hóa: Kẽm có thể đóng vai trò bảo vệ hy sinh cho thép nền tại những vị trí bị ảnh hưởng.

                                                          ẢNH 5 – Công đoạn mạ kẽm nhúng nóng tôn thép

7. Bước 5: Kiểm soát độ dày và độ đồng đều lớp mạ

Sau khi thép ra khỏi bể kẽm, dây chuyền cần kiểm soát lượng kẽm còn lại trên bề mặt. Một trong những công nghệ thường được sử dụng là dao khí (air knife) để điều chỉnh lượng kẽm bám trên bề mặt thép khi dải thép đi ra khỏi bể mạ. Mục tiêu là tạo ra lớp phủ phù hợp với yêu cầu sản phẩm. Không phải lớp mạ càng dày càng tốt, đây là điểm người mua tôn thường dễ hiểu nhầm. Lớp mạ cần được lựa chọn dựa trên:

• Môi trường sử dụng.
• Tuổi thọ kỳ vọng.
• Yêu cầu chống ăn mòn.
• Khả năng gia công.
• Chi phí.
• Tiêu chuẩn kỹ thuật của công trình.

Vì vậy, khi mua tôn, không chỉ hỏi “mạ bao nhiêu” mà cần xác định rõ tiêu chuẩn và designation lớp phủ áp dụng.

8. Bước 6: Làm nguội và ổn định bề mặt

Sau công đoạn mạ, dải thép được làm nguội và tiếp tục đi qua các công đoạn hoàn thiện phù hợp với yêu cầu sản phẩm. Mục đích là:

• Ổn định lớp phủ.
• Kiểm soát trạng thái bề mặt.
• Hạn chế các khuyết tật.
• Chuẩn bị cho các công đoạn tiếp theo.

9. Bước 7: Cán tinh, nắn và hoàn thiện

Sau mạ, sản phẩm có thể trải qua các công đoạn hoàn thiện như skin-pass/temper rolling, nắn phẳng hoặc xử lý sức căng tùy yêu cầu. Các công đoạn này giúp kiểm soát:

• Độ phẳng.
• Hình dạng bề mặt.
• Độ ổn định kích thước.
• Khả năng gia công.
• Ngoại quan sản phẩm.

10. Bước 8: Kiểm tra chất lượng thành phẩm

Trước khi xuất xưởng, tôn mạ kẽm cần được kiểm tra theo yêu cầu kỹ thuật và tiêu chuẩn áp dụng.

- Kiểm tra kích thước

• Độ dày.
• Chiều rộng.
• Đường kính cuộn.
• Khối lượng.
• Độ phẳng.

- Kiểm tra lớp mạ

• Khối lượng/lượng lớp mạ.
• Độ đồng đều.
• Ngoại quan.
• Khuyết tật bề mặt.

- Kiểm tra cơ tính

Tùy cấp thép có thể kiểm tra:

• Giới hạn chảy.
• Độ bền kéo.
• Độ giãn dài.
• Khả năng uốn.

- Kiểm tra hồ sơ

Sản phẩm cần có thông tin phù hợp với yêu cầu đơn hàng và tiêu chuẩn áp dụng.

                                                 ẢNH 7 - Kiểm tra chất lượng tôn mạ kẽm trước khi xuất xưởng

11. Tiêu chuẩn có vai trò gì trong sản xuất tôn mạ kẽm?

Một sản phẩm được gọi là “đạt tiêu chuẩn” không nên hiểu đơn giản là sản phẩm có lớp kẽm bên ngoài. Tiêu chuẩn kỹ thuật có thể quy định nhiều nhóm yêu cầu khác nhau liên quan đến: Thành phần vật liệu → Cấp thép → Cơ tính → Lớp phủ → Kích thước → Phương pháp thử → Yêu cầu giao hàng. Một số hệ tiêu chuẩn thường được nhắc đến trong ngành thép mạ gồm:

12. Làm thế nào để nhận biết tôn mạ kẽm chất lượng?

Khi mua tôn mạ kẽm, không nên chỉ quan sát bằng mắt hoặc so sánh giá/kg. Người mua nên kiểm tra ít nhất 7 yếu tố:

☑ Tiêu chuẩn áp dụng
☑ Cấp thép
☑ Độ dày thép nền
☑ Lớp mạ
☑ Cơ tính
☑ Bề mặt
☑ Hồ sơ chất lượng

13. Những yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng tôn mạ kẽm

Chất lượng thành phẩm không phụ thuộc vào riêng công đoạn mạ mà là kết quả của toàn bộ chuỗi sản xuất. Có thể hình dung:

Chất lượng thép nền
↓
Xử lý bề mặt
↓
Điều kiện mạ
↓
Kiểm soát lớp phủ
↓
Hoàn thiện sản phẩm
↓
Kiểm tra chất lượng

Nếu một mắt xích không được kiểm soát tốt, chất lượng cuối cùng có thể bị ảnh hưởng.

14. Tôn mạ kẽm được ứng dụng ở đâu?

Tôn mạ kẽm được sử dụng trong nhiều lĩnh vực:

🏗 Xây dựng

• Mái và vách.
• Kết cấu phụ trợ.
• Cửa và các chi tiết kim loại.
• Công trình công nghiệp.

🏭 Công nghiệp

• Thiết bị.
• Linh kiện.
• Vỏ máy.
• Sản phẩm gia công kim loại.

🚗 Cơ khí

• Chi tiết tạo hình.
• Linh kiện.
• Bộ phận cần khả năng chống ăn mòn.

🏠 Dân dụng

• Các cấu kiện và sản phẩm kim loại.
• Hệ thống phụ trợ trong công trình.

15. Có phải tôn mạ kẽm đạt tiêu chuẩn là luôn tốt nhất?

Không nhất thiết một sản phẩm có thể đáp ứng một tiêu chuẩn nhất định nhưng vẫn cần xem xét liệu cấp thép, lớp mạ, độ dày và tính chất cơ học có phù hợp với công trình hay không. Một loại tôn có lớp mạ cao nhưng cấp thép không phù hợp với yêu cầu tạo hình chưa chắc là lựa chọn tối ưu.

Ngược lại, một loại tôn có thông số phù hợp với đúng môi trường và mục đích sử dụng có thể đem lại hiệu quả kinh tế tốt hơn dù giá mua ban đầu không thấp nhất. Đúng tiêu chuẩn + đúng thông số + đúng ứng dụng = lựa chọn vật liệu hiệu quả.

Quy trình sản xuất tôn mạ kẽm đạt tiêu chuẩn không chỉ đơn giản là đưa thép vào bể kẽm. Chất lượng sản phẩm được hình thành qua nhiều công đoạn, từ lựa chọn thép nền, xử lý bề mặt, xử lý nhiệt, mạ kẽm, kiểm soát lớp phủ, hoàn thiện cho đến kiểm tra thành phẩm.

Khi lựa chọn tôn mạ kẽm, khách hàng không nên chỉ nhìn vào giá bán hoặc độ dày lớp mạ. Một sản phẩm phù hợp cần đồng thời đáp ứng các yêu cầu về thép nền, cơ tính, lớp mạ, kích thước, tiêu chuẩn và mục đích sử dụng.

Thay vì chỉ hỏi: “Loại tôn nào rẻ nhất?” hãy bắt đầu bằng câu hỏi: “Loại tôn nào phù hợp nhất với yêu cầu của công trình?” Đó mới là cơ sở để lựa chọn vật liệu có chất lượng ổn định, hiệu quả sử dụng cao và tối ưu chi phí trong dài hạn. Tiến Lợi Group hướng tới việc cung cấp các sản phẩm tôn thép với thông tin kỹ thuật rõ ràng, giúp khách hàng có cơ sở lựa chọn vật liệu phù hợp với từng nhu cầu sử dụng.

TIẾN LỢI GROUP - ĐỐI TÁC CUNG CẤP THÉP CUỘN MẠ ĐÁNG TIN CẬY.

Trụ sở chính : 152 Phố Nhổn, Phường Tây Tựu, HN

CN Hưng Yên: Xã Nguyễn Văn Linh, Thành phố Hưng Yên

CN HCM: 172 Đặng Thùy Trâm, Quận Bình Thạnh, HCM

Email: info@tienloigroup.vn

Hotline: 02433.861.188